Dok većina pažnje investitora ostaje usmerena ka kompaniji Nvidia, jedan drugi proizvođač čipova tiho je izrastao u jednog od najvažnijih igrača ere veštačke inteligencije.
Reč je o kompaniji Micron Technology, proizvođaču memorijskih čipova bez kojih današnji AI sistemi praktično ne mogu da funkcionišu. Poslednji poslovni rezultati pokazali su koliko se tržište promenilo: Micron je ostvario rast prihoda od čak 346 odsto u odnosu na isti period prošle godine, dok je profit dostigao 28,2 milijarde dolara, višestruko premašivši očekivanja analitičara. „Objavljivanje rezultata zaustavilo je rasprodaju tehnoloških akcija i vratilo optimizam na američka tržišta kapitala“ piše MarketWatch.
AI nije promenio samo proizvođače čipova
Kada se govori o veštačkoj inteligenciji, najčešće se pominju procesori koji izvršavaju složene proračune. Međutim, jednako važni postali su memorijski čipovi koji omogućavaju da se ogromne količine podataka prenose između procesora velikom brzinom.
Micron proizvodi takozvanu HBM memoriju (High Bandwidth Memory), novu generaciju memorijskih čipova koji su projektovani upravo za potrebe velikih AI sistema poput ChatGPT-a. Za razliku od klasične DRAM memorije, HBM koristi višeslojnu strukturu koja omogućava znatno brži protok podataka i predstavlja jedan od ključnih elemenata savremene AI infrastrukture.
Zbog eksplozivnog rasta potražnje za ovom tehnologijom, Micron je od proizvođača čipova sa skromnim profitnim maržama postao jedna od najvrednijih tehnoloških kompanija na svetu, procenjuju analtičari.
Četvorica osnivača i jedna vizija
Micron su 1978. godine osnovala četvorica partnera – braća blizanci Vord i Džo Parkinson, zajedno sa Denisom Vilsonom i Dagom Pitmanom. Trojica osnivača prethodno su radila u kompaniji Mostek, tada jednom od vodećih proizvođača memorijskih čipova, dok je Džo Parkinson, advokat po profesiji, pomogao u osnivanju nove kompanije i izradi prve korporativne dokumentacije.
Sa početnim kapitalom od 300.000 dolara i prostorijama u podrumu zubarske ordinacije u Bojsiju, osnivači su započeli razvoj memorijskih čipova koji će narednih decenija postati temelj njihovog poslovanja. Njihova strategija bila je jednostavna – ulagati u proizvodnju, razvijati sopstvenu tehnologiju i opstati na tržištu uprkos agresivnoj konkurenciji.
Prvi posao dobili su od svog bivšeg poslodavca, kompanije Mostek, za razvoj memorijskog čipa od 64 kilobajta, koji je tada predstavljao vrhunac tehnologije. Danas bi taj čip mogao da sačuva tek sadržaj jedne kratke elektronske poruke.
Tokom narednih decenija Micron je preživeo više tehnoloških ciklusa, žestoku konkurenciju japanskih i južnokorejskih proizvođača, padove cena memorije i nekoliko ozbiljnih tržišnih kriza.
Na čelu kompanije danas je Sanjaj Mehrotra, jedan od najiskusnijih ljudi u industriji poluprovodnika. Micron vodi od 2017. godine, nakon što je prethodno bio suosnivač i dugogodišnji izvršni direktor kompanije SanDisk, jednog od pionira fleš memorije. Pod njegovim rukovodstvom Micron je ubrzao razvoj memorijskih tehnologija namenjenih veštačkoj inteligenciji i pozicionirao se među ključne kompanije koje grade infrastrukturu za novu generaciju AI sistema.
Zašto je Micron postao strateška kompanija?
Danas samo tri kompanije, Micron, južnokorejski Samsung i SK Hynix, proizvode gotovo kompletnu svetsku DRAM memoriju.
To Micron čini ne samo jednom od ključnih kompanija AI revolucije, već i važnim delom američke industrijske strategije. Kao jedini veliki proizvođač napredne memorije sa sedištem u SAD, kompanija ima značajnu ulogu u smanjenju zavisnosti od azijskih dobavljača i jačanju otpornosti globalnih lanaca snabdevanja.
Istovremeno, kompanija ulaže više od 100 milijardi dolara u novu fabriku čipova u saveznoj državi Njujork i razvija dugoročne ugovore sa kupcima kako bi smanjila velike oscilacije koje su decenijama karakterisale tržište memorijskih čipova.
Nova pravila AI ekonomije
Analitičari smatraju da je Micron jedan od najvećih dobitnika takozvanog „AI superciklusa“. Za razliku od prethodnih tehnoloških revolucija, veštačka inteligencija ne povećava potražnju samo za procesorima, već i za memorijom, skladištenjem podataka i mrežnom infrastrukturom. Upravo zato kompanije koje su godinama poslovale daleko od očiju javnosti danas postaju jednako važne kao i proizvođači najnaprednijih AI čipova.
„Priča o Micron-u pokazuje da u tehnološkim revolucijama pobednici nisu uvek oni koji privlače najviše pažnje. Ponekad najveću vrednost stvaraju upravo kompanije koje razvijaju infrastrukturu bez koje nijedna inovacija ne bi mogla da funkcioniše“ piše Fortune.
